Kediler İçin Ek Gıdanın Önemi: Sağlıklı Bir Yaşam İçin Rehber
Vitaminler ve ek gıdalar sağlık marketlerinde ve eczanelerde, multivitaminden vücudun belli bir fonksiyonu için düzenlenmiş özel takviyelere kadar çokça bulunmaktadır. Bu geniş yelpaze karşısında, evcil hayvanınızın sağlıklı kalması için günlük yiyecek payına bir de ek gıdalardan eklemeli misiniz? Gerçek şu ki; bazı kediler için buna hiç gerek olmamasının yanında, ek gıdalar bazı kediler için zararlı bile olabilmektedir.
Ticari Kedi Mamaları ve Beslenme Denemelerinin Önemi
Ticari kedi mamaları, bir kedinin gelişmesi için gerekli olan tüm besinleri bir formülle belirleyip mamalarını buna göre yapmaktadır. Bizim bir günden diğerine değişen beslenme düzenimizin aksine, çoğu kedi her gün aynı şeyi yiyebilir. Kedi maması üreticileri de mamaları bu varsayımı baz alıp üretmekte ve başka bir multivitamin ihtiyacına yer bırakmamaktadır. Ancak, tüm kedi mamaları aynı şekilde üretilmez; her markanın maması diğerinden çokça değişebilir. Bu sebeple kedinizin neyi ne zaman yiyeceğini ihtiyacına göre belirlemek çok önemlidir.
En iyi mama şirketleri mamalarını "beslenme denemeleri" yaparak formüle etmektedir. Yani şirketler belli bir formüle göre ürettikleri mamaları kedilere verip, onların çeşitli durumlar altındaki tepkilerini incelemektedir. Bu yöntem, mamanın yapılışında yer alan her malzemenin sonuçtaki beslenme düzenini ve son ürünü nasıl etkilediğini görmeyi sağlar. Aslında mamalarını bu yöntemle hazırlayan çok az şirket vardır ama bu yöntem eksiksiz ve dengeli bir beslenme yaratmak için kritiktir. Deneme beslemeleri yapmayan mama şirketleri, mamalarını sadece bir formüle göre üretip gerçek bir kediyi bile beslemeden ürünü paketleyip satmaktadır.
Kedime Ek Gıdalar Vermeli Miyim?
İyi mama üreticileri kedinin yaşam döngüsündeki ve yaşam stilindeki beslenme düzenine uygun olarak mama üretip satacaktır. Henüz büyümekte olan yavru kedi ihtiyaçlarının yetişkin bir kedininkinden farklı olacağı herkes tarafından malumdur. Çoğu mama üreticisi, hayatın tüm dönemlerinde gereken besinlerle mamaları üretmekte; bu da demektir ki o mama aslında yavru hayvanın ihtiyaçlarına göre üretilmekte ve yaşlı ya da yetişkin bir kedinin ihtiyaçlarına tam olarak cevap vermemektedir.
Kedinizin yaşam döngüsüne ve stiline uygun, yeme denemeleriyle hazırlanmış bir mama seçtikten sonra, belli sağlık ihtiyaçları için beslenmesine ekleyebileceğiniz bazı gıdalar olabilir. Fakat kedinize vermeyi düşündüğünüz takviyeyi öncelikle veteriner hekiminizle tartışmalısınız. Böyle yapmanız karışıklıkları önler ve var olan sağlık durumlarını olumsuz etkilemez. Kedinizin tam ve eksiksiz beslenmesine multivitamin veya belli bir besin eklemek, bu besini mamada olan başka besinlerle etkileşime geçirip zehir (toksisite) üretebilir.
Eklem Sağlığı, Omega-3 ve Zihinsel Destek
Glukozamin ve kondroitin, yaygın olarak eklemleri korumak, artritin (kireçlenme) yavaş ilerlemesi ve önlenmesi için birlikte verilir. Bu çalışma eklem içinde yağlamanın yanı sıra kıkırdak tamirini artırmak için yapılır. Glukozamin ve kondroitin artriti tamamen ortadan kaldırmak ya da yapısal bir anormalliği düzeltmek için verilmez; ancak ortak fonksiyonu desteklemeye yardımcı olabilir. Sayısız eklem takviyesi olduğu için hangisinin kediniz için en iyi olduğunu veteriner hekiminizle belirlemelisiniz.
Bir başka çokça kullanılan ve birçok fonksiyonu olan ek gıda ise balıklarda bulunan omega-3 yağ asididir. Omega-3 yağ asitleri deri ve eklemler için güçlü bir iltihap sökücüdür ve birçok organın işleyişine yardımcı olur. Veterinerinizle konuşup kedinizin bu asitlere ihtiyacı olup olmadığını ve dozajını kararlaştırmalısınız.
Eğer zihinsel olarak aktif olmayan yaşlı kedi dostunuz varsa, bunaklık olarak da bilinen "bilişsel disfonksiyon" durumuna destek olmak için ek gıda kullanabilirsiniz. Çalışmalar göstermiştir ki E ve C vitaminleri gibi antioksidanlar beyin hücrelerini korur ve onarır. Ayrıca kedilerde beyin fonksiyonlarının devamını hedefleyen bileşenler içeren ekler de vardır. Eğer yaşlanan kedinizin fonksiyonlarında yavaşlama gözlemliyorsanız, yaşlanan beynini korumak için yoğun antioksidanlar içeren özel veteriner gıdaları da tercih edebilirsiniz.
Kedi Takviyeleri Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
1. Yeme denemesi yapılmamış mamalar neden risklidir?
Bu mamalar sadece teorik bir formüle göre üretilir. Ancak gerçek bir kedide sindirilebilirliği veya uzun vadeli etkileri test edilmediği için kedinizde beslenme eksikliklerine yol açabilir.
2. Her kediye omega-3 verilmeli mi?
Omega-3 özellikle deri sorunları ve eklem iltihabı olan kedilerde çok etkilidir; ancak mamanın içeriğiyle dengeli olması gerektiğinden miktarını uzman bir hekim belirlemelidir.
3. Multivitaminler zehirlenmeye yol açar mı?
Evet, eğer mama zaten dengeliyse, dışarıdan kontrolsüzce eklenen bazı mineraller veya vitaminler (örneğin A veya D vitamini) vücutta birikerek toksik etki yaratabilir.
4. Glukozamin takviyeleri kireçlenmeyi tamamen bitirir mi?
Hayır, glukozamin ve kondroitin yapısal bozuklukları tamamen düzeltmez; ancak eklem sıvısını ve kıkırdak kalitesini destekleyerek kedinizin daha rahat hareket etmesini sağlar.
5. Yaşlı kedimin zekasını nasıl koruyabilirim?
Yıllık yaşlılık kontrollerinizde veterinerinize danışarak antioksidan içerikli ek gıdalar veya beyin fonksiyonlarını korumaya yardımcı olan özel formüllü yaşlı kedi mamalarını tercih edebilirsiniz.