Kedi Ve Köpeklerde Üçüncü Göz Kapağı

Kedi ve Köpeklerde Üçüncü Göz Kapağı: Görevleri ve Hastalıkları

Bilimsel adıyla Nictitans Zarı olarak da bilinen üçüncü göz kapağı; kedi, köpek, kuş ve sürüngen gibi pek çok hayvanda bulunan koruyucu, ince ve yarı saydam bir katmandır. Gözün iç köşesinde (burun tarafında) konumlanan bu zar, göz yüzeyi boyunca yatay olarak hareket eder. Özellikle tozlu veya kumlu ortamlarda gözü yabancı maddelerden koruyan, nemli tutan ve korneayı besleyen hayati bir işlevi vardır.

Üçüncü Göz Kapağının Görevleri

Üçüncü göz kapağı sadece fiziksel bir engel değil, aynı zamanda gözün biyolojik savunma sisteminin bir parçasıdır:

• Koruma ve Temizlik: Göz yüzeyindeki toz ve kalıntıları bir silecek gibi süpürerek temizler.
• Nemlendirme: Gözyaşının %30 ila %40'ını üreten bir beze sahiptir. Gözyaşını kornea üzerine yayarak kuruluk oluşmasını engeller.
• Bağışıklık Desteği: İçerdiği lenfoid dokular sayesinde göze girmeye çalışan patojenlere karşı antikorlar üreterek bağışıklık sistemine yardımcı olur.
• Uyku ve Görüş: Kedilerde uyku sırasında ışığı kısmen bloke eder. Ayrıca sempatik sinir sistemiyle bağlantılı olduğu için bağımsız hareket ederek düşük ışıkta bile koruma sağlar.

Köpek Maması

Kedi Maması

Kedi Kumları

Yaş Köpek Maması

Köpek Oyuncakları

Kedi Tuvaletleri

Üçüncü Göz Kapağı Hastalıkları ve Nedenleri

Üçüncü göz kapağının belirginleşmesi genellikle altta yatan bir sağlık sorununun habercisidir. En yaygın görülen rahatsızlıklar şunlardır:

• Kiraz Gözü (Cherry Eye): Üçüncü göz kapağı bezini tutan bağ dokusunun zayıflaması sonucu bezin dışarı sarkarak pembe/kırmızı bir yumru halini almasıdır. Genellikle cerrahi tedavi gerektirir.
• Konjonktivit: Gözü ve kapak içlerini örten dokunun iltihaplanması, üçüncü göz kapağının şişmesine ve kızarmasına neden olur.
• Nörolojik Sorunlar (Horner Sendromu): Sempatik sinir sistemindeki hasarlar zarın dışarıda kalmasına yol açabilir.
• Genel Sağlık Durumu: Tetanoz, paraziter enfeksiyonlar, yüksek ateş veya vücudun herhangi bir yerindeki şiddetli ağrı (Haws Sendromu) zarın görünür hale gelmesine neden olabilir.

Kedi ve Köpeklerde Üçüncü Göz Kapağı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

1. Kedimin üçüncü göz kapağını görmem normal mi?
Kedi uyku halindeyken veya yeni uyandığında zarın bir kısmının görünmesi normaldir. Ancak uyanık ve aktifken zar gözün büyük kısmını kapatıyorsa bu bir hastalık veya stres belirtisi olabilir.

2. Köpeklerde kiraz gözü (cherry eye) masajla düzelir mi?
Bazı başlangıç seviyesindeki vakalarda veteriner hekim gözetiminde yapılan masaj bezi yerine oturtabilir; ancak bu kalıcı bir çözüm değildir. Sorun genellikle tekrarlar ve bağ dokusunun cerrahi olarak sabitlenmesi gerekir.

3. Üçüncü göz kapağı neden aniden dışarı çıkar?
Göz travması, kornea çizilmesi veya göze giren yabancı bir cisim zarın koruma amacıyla aniden kapanmasına neden olabilir. Ayrıca iç parazitlerin yoğun olduğu durumlarda da zar belirginleşebilir.

4. Kediler üçüncü göz kapağını bilerek mi kapatır?
Hayır, bu hareket istem dışıdır. Üçüncü göz kapağının hareketi sempatik sinir sistemi tarafından kontrol edilir. Kedi göz küresini geriye çektiğinde zar otomatik olarak gözün üzerine kayar.

5. Üçüncü göz kapağı ameliyatla alınmalı mıdır?
Kesinlikle hayır (tümör gibi çok nadir durumlar hariç). Bu zarın ve özellikle içindeki bezin alınması, gözün kurumasına (KCS - Kuru Göz Sendromu) yol açar. Güncel veteriner cerrahide bezin alınması değil, cebine geri dikilmesi (Gömme yöntemi) uygulanır.